Co wpływa na akustykę pomieszczeń?

Akustyka w pomieszczeniu ma duże znaczenie dla jego użytkowników i nie zawsze chodzi tu wyłącznie o wrażenia podczas słuchania muzyki. Odpowiednia akustyka jest równie ważna w miejscu pracy i wypoczynku, a także w przestrzeniach, gdzie jednocześnie przebywa wiele osób – centrach handlowych, biurach czy halach fabrycznych.

 

 

Wpływa na komfort pracy, samopoczucie, zmęczenie. Wynikająca z poprawnej akustyki pomieszczenia zrozumiałość i klarowność przekazywanych treści ma ogromne znaczenie dla odbiorcy. Wpływa na jego percepcję i możliwość zapamiętywania przekazywanych treści za pomocą aparatu mowy lub systemów elektroakustycznych. Dlatego jest ona bardzo istotna również w salach konferencyjnych, które niestety projektowane są w sposób pomijający całkowicie tę kwestię, choć powoli sytuacja ta się poprawia. To samo dotyczy obiektów sakralnych, auli wykładowych na uczelniach, czy sal wykładowych w szkołach różnego szczebla. Zapewnienie właściwej akustyki, polega na wykonaniu właściwej adaptacji akustyczna pomieszczeń poprzez zastosowanie odpowiednich materiałów wykończeniowych lub profesjonalnych materiałów akustycznych w celu zmniejszenia pogłosowości pomieszczenia, odpowiedniego jej wytłumienia. Czasem istnieje potrzeba wydłużenia pogłosowości, jak w przypadku sal filharmonicznych, a czasem, jak w przypadku sal widowiskowych należy zapewnić zmienną akustykę. Inna pogłosowość będzie wymagana przy zespołach ludowych lub orkiestrach filharmonicznych grających bez użycia systemu elektroakustycznego, a inna w przypadku zespołów grających muzykę współczesną z elektrycznymi instrumentami, gdzie system elektroakustyczny jest nieodzownym elementem wyposażenia sali.

 

 

Dźwięk i podstawowe zasady jego rozchodzenia się w przestrzeni

 

 

Rozchodzenie się dźwięku to nic innego jak zmiany ciśnienia powietrza wywołane drganiami generowanymi przez źródła dźwięku. Mogą nimi być zarówno ludzki głos, jak i instrument muzyczny, ale także głośnik, pracujące urządzenie czy efekty mechanicznych uderzeń w rozmaite powierzchnie. Dźwięk rozchodzi się w postaci fal, zachowuje się więc w sposób możliwy do przeanalizowania, a także w pewnym zakresie przemodelowania. Drgania powietrza rozchodzą się ze stałą prędkością, a po natrafieniu na przeszkodę ich energia częściowo ulega odbiciu, generując kolejne fale biegnące już w innym kierunku, a częściowo zostaje pochłonięta i zamieniona na wibracje. W zależności od struktury materiału i jego właściwości dźwięki mogą rozchodzić się przez przedmioty, na które natrafiają na swojej drodze i powodować powstawanie fal w pewnej odległości od źródła. Istnieje też możliwość, że w większości zostaną rozproszone i w postaci drgań przekształcone na energię cieplną.

 

 

Znajomość właściwości fizycznych związanych z rozchodzeniem się fal dźwiękowych pozwala na wpływanie na większość parametrów, które się z tym łączą oraz na takie zaaranżowanie przestrzeni, by charakterystyka pomieszczenia odpowiadała jego przeznaczeniu. Istnieje wiele czynników, które determinują sposób, w jaki dźwięki działają na przestrzeń i znajdujących się w niej ludzi. Z pewnością jednym z najważniejszych będzie umiejscowienie samego źródła dźwięku, jak i jego charakterystyka. Większość kwestii z tym związanych można w dużym stopniu rozwiązać, odpowiednio zmieniając położenie źródła lub w przypadku urządzeń zastępując sprzętem o odpowiednich parametrach. Istnieją tu jednak ograniczenia, wynikające nie tyle z natury sposobu wytwarzania fal dźwiękowych, ile z przestrzeni, w której się rozchodzą. W tym obszarze zmiany będą zdecydowanie trudniejsze, choć możliwe.

 

 

Jednym z głównych problemów wiążących się z zamkniętą przestrzenią, w której rozchodzą się dźwięki, jest jej wielkość, kształt oraz znajdujące się w niej elementyktóre powodują zaburzenia w rozchodzeniu się fal i są przyczyną powstawania tzw. pogłosu. Dźwięk natrafiający na przeszkody ulega wielokrotnemu odbiciu, natrafiając na kolejne powierzchnie. W pustej przestrzeni będą to same ściany, podłoga i sufit, a fale odbijając się od nich kolejno, utracą coraz większą część swej energii. Z czasem jej całość zostaje przekazana do przegród tworzących pomieszczenie lub rzeczy, które się w nim znajdują. Czas trwania okresu, który będzie do tego potrzebny, jest określany jako tzw. czas zanikuW pomieszczeniu, które będzie dobrze przystosowane do rozchodzenia się dźwięku, będzie on zawsze odpowiednio dobrany do rodzaju, w jaki jest ono wykorzystywane i charakterystyki dźwięku – różne źródła emitują bowiem fale o rozmaitej specyfice, które powinny być tłumione w innych zakresach w zależności od efektu, który ma zostać osiągnięty.

Nie wolno jednak zapominać o tym, że większość źródeł nie wysyła pojedynczych dźwięków, a całe ich zestawy. W dodatku, jeśli czas emisji jest nieco dłuższy, jednocześnie w powietrzu rozchodzą się zarówno fale pierwotne, jak i ich odbicia. Mamy zatem do czynienia z wieloma falami o różnej specyfice. Oddziałują one nie tylko z samą przestrzenią, ale również ze sobą wzajemnie. W zależności od swojej charakterystyki mogą się one wzajemnie tłumić lub wzmacniać zmieniając często znacznie pierwotny efekt.

 

 

Jak można poprawić jakość dźwięku w pomieszczeniu?

 

 

Dopasowanie pomieszczenia do pożądanej w nim charakterystyki dźwięku wymaga zastosowania rozwiązań, które wyeliminują zaburzenia wynikające ze sposobu, w jaki rozchodzą się fale dźwiękowe oraz efektów ich oddziaływania z elementami, które znajdują się w przestrzeni. Optymalnym sposobem byłoby dostosowanie wymiarów pomieszczenia i jego kształtów tak, by zapewnić najlepsze przy danej funkcjonalności parametry, jednak poza wypadkiem przygotowywania projektu pod kątem właściwej akustyki, jak np. w niektórych salach koncertowych. taka możliwość pojawia się niezwykle rzadko.

Dostępną metodą jest zastosowanie odpowiednich elementów tłumiących i takie ich rozmieszczenie, by zmniejszyć pogłos i wyeliminować miejsca, w których interferencja fal dźwiękowych jest największa. Wybrane środki zależą od charakterystyki konkretnej przestrzeni i jej przeznaczenia, arsenał dostępnych środków jest jednak zwykle dość szeroki. W grę wchodzą odpowiednie panele wygłuszające, które będą pochłaniały lub odbijały dźwięki w określony sposób. Dla dźwięków o niskiej częstotliwości konieczne może się okazać użycie absorberów, w zakresie tonów o średniej częstotliwości paneli akustycznych, a do korekcji najwyższych dźwięków dyfuzorów. Poza nimi mogą zostać wykorzystane rozmaite ścianki i parawany, a także specjalne materiały montowane jako wykończenie powierzchni. Najczęściej są to produkty o dużej chłonności akustycznejWażne może być także zastosowanie elementów o możliwie wysokiej klasie pochłaniania.W zależności od charakteru pomieszczenia przydatne mogą się okazać meble akustyczne, które są wyprodukowane z surowców o znakomitym tłumieniu.

Działania mające na celu poprawę charakterystyki akustycznej pomieszczenia zależą od funkcji, jaką ono pełni. W przypadku sal koncertowych czy miejsc, w których będzie grana muzyka na żywo, ważne okaże się zadbanie nie tylko o optymalne rozchodzenie się dźwięków, ale także o uzyskanie właściwych walorów dźwiękowych, np. odpowiedniej barwy dźwięku. W przestrzeniach przeznaczonych do jednoczesnego przebywania wielu osób np. salach kawiarnianych i restauracyjnych czy obiektach biurowych typu open space kluczowe okaże się zwykle wyeliminowanie tła akustycznego. Tam, gdzie ważne jest, żeby do odbiorców docierał wyraźny i niezniekształcony dźwięk mowy, choćby w salach konferencyjnych i wykładowych liczyć się będzie uzyskanie wysokiego STI (Speech Transmission Index), czyli wskaźnika zrozumiałości mowy oraz równomierne pokrycie dźwiękiem całego pomieszczenia.

Zakres działań, które są niezbędne do poprawy akustyki danego pomieszczenia i sprawienia, że rozchodzące się w nim dźwięki będą dobrze spełniały swoją funkcję, wymaga dużej wiedzy fachowej i doświadczenia. Liczy się nie tylko rodzaj użytych elementów, ale przede wszystkim ich prawidłowe rozmieszczenie. Zapraszamy do korzystania z naszych usług w tej dziedzinie.

Zespół AVI MEDIA.

Wróć